Εργατικοί Νόμοι

Νόμος :

Ν.1483/1984 Προστασία εργαζομένων με οικογένεια

Άρθρα Νόμου

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α' - ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΗ ΤΩΝ...

Άρθρο 1 - Έκταση εφαρμογής...

Άρθρο 2 - Εξαρτώμενα μέλη...

Άρθρο 3 - Αποδεικτικά στοιχεία...

Άρθρο 4 - Απαγόρευση διάκρισης...

Άρθρο 5 - Γονική άδεια ανατροφής...

Άρθρο 6 - Ασφαλιστικά δικαιώματα...

Άρθρο 7 - Άδεια απουσίας για ασθένει...

Άρθρο 8 - Μειωμένο ωράριο...

Άρθρο 9 - Άδειες απουσίας...

Άρθρο 10 - Δικαίωμα για πλήρη απασχόλ...

Άρθρο 11 - Προγραμματισμός αδειών...

Άρθρο 12 - Βρεφονηπιακοί σταθμοί...

Άρθρο 13 - Χρόνος απουσίας...

Άρθρο 14 - Λύση σχέσης εργασίας...

Άρθρο 15 - Προστασία μητρότητας...

Άρθρο 16 - Ευνοϊκότερες ρυθμίσεις...

Άρθρο 17 - Διοικητικές κυρώσεις...

Άρθρο 18 - Εξουσιοδοτικές διατάξεις...

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β' - ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΒΕΛΤΙΩΣΕΙΣ...

Άρθρο 19 - Οικονομική ενίσχυση Εργατο...

Άρθρο 20 - Εισφορές για τους σκοπούς τ...

Άρθρο 21 - Αποποινικοποίηση απεργίας...

Άρθρο 22 - Χρονικά όρια λειτουργίας φ...

Άρθρο 23 - Επέκταση επιδόματος παιδιώ...

Άρθρο 24 - Κύρωση αποφάσεων...

Άρθρο 25 - Μεταβατικές διατάξεις...

Άρθρο 26 - Καταργούμενες διατάξεις...

Άρθρο 27 - Έναρξη ισχύος...

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α' - ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΗ ΤΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΜΕ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ

Άρθρο 1 - Έκταση εφαρμογής

1. Οι διατάξεις του Κεφαλαίου αυτού εφαρμόζονται στους εργαζόμενους με σχέση εργασίας
ιδιωτικού δικαίου ή σχέση έμμισθης εντολής, σε επιχειρήσεις ή εκμεταλλεύσεις. Αφορούν τους
εργαζόμενους και των δύο φύλων, που έχουν υποχρεώσεις προς εξαρτώμενα από αυτούς
παιδιά ή άλλα μέλη της οικογενείας τους που έχουν ανάγκη τις φροντίδες ή την υποστήριξή
τους, ώστε να διευκολύνεται η προετοιμασία τους για την είσοδο στην απασχόληση, η
διατήρησή της, καθώς και η επαγγελματική τους εξέλιξη.
2. Δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις αυτές στους απασχολούμενους:
α) Στο δημόσιο, τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και τα λοιπά νομικά πρόσωπα
δημόσιου δικαίου, με οποιαδήποτε σχέση.
β) Στη ναυτική εργασία.

Άρθρο 2 - Εξαρτώμενα μέλη

Στην έννοια των όρων του προηγούμενου άρθρου «εξαρτώμενα παιδιά ή άλλα μέλη της
οικογένειας που έχουν ανάγκη για φροντίδες ή υποστήριξη» περιλαμβάνονται:
α) Τα μέχρι 16 ετών παιδιά, φυσικά ή υιοθετημένα, εφόσον οι γονείς έχουν την επιμέλειά τους.
β) Τα παιδιά που είναι πάνω από 16 ετών, αλλά που έχουν αποδεδειγμένα ανάγκη από
ειδικές φροντίδες, για λόγους βαριάς ή χρόνιας ασθένειας, ή αναπηρίας, εφόσον οι γονείς
έχουν την επιμέλειά τους.
γ) Ο ή η σύζυγος, εφόσον για λόγους οξείας, βαριάς ή χρόνιας ασθένειας ή αναπηρίας δεν
μπορεί να αυτοεξυπηρετηθεί.
δ) Οι γονείς και οι άγαμοι αδελφοί και αδελφές που για λόγους οξείας, βαριάς ή χρόνιας
ασθένειας ή αναπηρίας ή ηλικίας, δεν μπορούν να αυτοεξυπηρετηθούν, εφόσον ο
εργαζόμενος έχει τη φροντίδα τους και το ετήσιο εισόδημά τους δεν είναι μεγαλύτερο από το
ετήσιο εισόδημα του ημερομίσθιου ανειδίκευτου εργάτη που αμείβεται με το γενικό κατώτερο
όριο ημερομισθίου που ισχύει κάθε φορά, υπολογιζόμενο με 25 ημερομίσθια το μήνα.

Άρθρο 3 - Αποδεικτικά στοιχεία

1. Η ασθένεια ή η αναπηρία των προσώπων του άρθρου 2 αποδεικνύεται με πρόσφατη
ιατρική γνωμάτευση νοσηλευτικού ιδρύματος (νομικού προσώπου δημόσιου ή ιδιωτικού
δικαίου που εποπτεύεται από το Υπουργείο Υγείας και Πρόνοιας), η οποία θεωρείται από το
διευθυντή γιατρό της σχετικής κλινικής του ιδρύματος, ή γνωμάτευση γιατρού του
ασφαλιστικού φορέα στον οποίο υπάγονται τα πρόσωπα αυτά.
2. Το ετήσιο εισόδημα των εξαρτώμενων μελών της περίπτωσης δ του προηγούμενου
άρθρου, αποδεικνύεται με σχετική βεβαίωση α) της οικονομικής εφορίας που υπάγονται αυτά
τα μέλη ή β) του ασφαλιστικού φορέα από τον οποίο συνταξιοδοτούνται η επιδοτούνται ή γ)
της αρμόδιας αρχής σε περίπτωση που είναι άπορα. Η βεβαίωση αυτή αναφέρεται στο
εισόδημα του προηγούμενου έτους, ισχύει για το ημερολογιακό έτος έκδοσής της και
προσκομίζεται από τον ενδιαφερόμενο εργαζόμενο στον εργοδότη του, όταν ζητήσει την
άδεια του άρθρου 7 του νόμου αυτού.

Άρθρο 4 - Απαγόρευση διάκρισης

Απαγορεύεται κάθε άμεση ή έμμεση διάκριση σε βάρος των εργαζομένων του άρθρου 1 παρ.
1, που αναφέρεται στην είσοδο τους στην απασχόληση, στη διατήρησή της και στην
επαγγελματική τους εξέλιξη.

Άρθρο 5 - Γονική άδεια ανατροφής

1. Ο γονέας που έχει τις προϋποθέσεις της παραγράφου 1 του άρθρου 1 και έχει
συμπληρώσει ένα (1) χρόνο εργασίας στον ίδιο εργοδότη δικαιούται να λάβει γονική άδεια
ανατροφής του παιδιού, στο χρονικό διάστημα από τη λήξη της άδειας μητρότητας μέχρις
ότου το παιδί συμπληρώσει ηλικία τριών και μισό (3 1/2) ετών. Η άδεια αυτή είναι χωρίς
αποδοχές, η διάρκειά της μπορεί να φθάσει τους τρεις και μισό (3 1/2) μήνες για κάθε γονέα
και δίνεται από τον εργοδότη, με βάση τη σειρά προτεραιότητας των απασχολούμενων στην
επιχείρηση για κάθε ημερολογιακό έτος.
οι ρυθμίσεις της παρούσας παραγράφου ισχύουν και για τους απασχολούμενους στο
Δημόσιο, τα Ν.Π.Δ.Δ. και τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης.
Η καταγγελία της σύμβασης εργασίας, που γίνεται εξαιτίας της άσκησης του δικαιώματος για
λήψη γονικής άδειας ανατροφής, είναι άκυρη.
[Η παρ.1 τίθεται όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 25 Ν.2640/1998 ( ΦΕΚ Α΄ 206)]
2. Το δικαίωμα της παραγράφου 1 το έχουν και εργαζόμενοι που έχουν υιοθετήσει παιδί. 3.
Σε περίπτωση ύπαρξης περισσότερων παιδιών, το δικαίωμα των γονέων είναι αυτοτελές για
το καθένα από αυτά, εφόσον από τη λήξη της άδειας που δόθηκε για το προηγούμενο παιδί
μεσολάβησε ένας (1) χρόνος πραγματικής απασχόλησης στον ίδιο εργοδότη. 4. Αν και οι δύο
γονείς απασχολούνται με τις προϋποθέσεις της παραγράφου 1 αυτού του άρθρου,
αποφασίζουν με κοινή συμφωνία, κάθε φορά, ποιος από τους δύο θα κάνει πρώτος χρήση
αυτού του δικαιώματος και για πόσο χρονικό διάστημα.
Σε περίπτωση διάστασης ή διαζυγίου ή χηρείας ή γέννησης τέκνου εκτός γάμου τη γονική
άδεια και μέχρι 6 μήνες δικαιούται ο γονέας που έχει την επιμέλεια του παιδιού.
5. Μετά τη λήξη της γονικής άδειας ανατροφής ο εργαζόμενος δικαιούται να επανέλθει στην
εργασία του, στην ίδια ή σε παρόμοια θέση, η οποία δεν μπορεί σε καμιά περίπτωση να είναι
κατώτερη από αυτήν που είχε πριν λάβει τη γονική άδεια ανατροφής. ***ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ: Κατά
το άρθρο 3 παρ. 1 του ΠΔ 193/1988 (Α 84): «Για την εφαρμογή του άρθρου 5 του ν.
1483/1984 στο Δημόσιο, τα Ν.Π.Δ.Δ. και τους Ο.Τ.Α., όπου στο νόμο αναφέρεται επιχείρηση
ή εκμετάλλευση, νοείται το σύνολο των υπηρεσιακών μονάδων ή αποκεντρωμένων
υπηρεσιών που εξυπηρετούνται από την ίδια Υπηρεσία Διοικητικού ή Διεύθυνση Προσωπικού
κατά περίπτωση και που απασχολούν τουλάχιστον εκατό (100) άτομα, με οποιαδήποτε
σχέση.

Άρθρο 6 - Ασφαλιστικά δικαιώματα

1. Ο εργαζόμενος γονέας, που λαμβάνει γονική άδεια ανατροφής, έχει, κατά το χρονικό
διάστημα της απουσίας από την εργασία του, πλήρη ασφαλιστική κάλυψη από τον
ασφαλιστικό του φορέα, υποχρεούται όμως, να καταβάλει ολόκληρη την ασφαλιστική
εισφορά, εργατική και εργοδοτική, που αντιστοιχεί σε αυτό το διάστημα.
2. Ο χρόνος της παραγράφου 1 λαμβάνεται υπόψη τόσο για την θεμελίωση του ασφαλιστικού
δικαιώματος, όσο και για την προσαύξηση του ποσού της σύνταξης.

Άρθρο 7 - Άδεια απουσίας για ασθένεια εξαρτωμένων μελών

Οι εργαζόμενοι της παραγράφου 1 του άρθρου 1, εφόσον έχουν πλήρη απασχόληση,
δικαιούνται, ανεξάρτητα από δικαιώματα που παρέχονται από άλλες διατάξεις, να λαμβάνουν,
με αίτηση τους, άδεια χωρίς αποδοχές από τον εργοδότη τους, που δεν θα είναι μεγαλύτερη
από έξι (6) εργάσιμες ημέρες κάθε ημερολογιακό έτος, σε περίπτωση ασθένειας
εξαρτώμενων παιδιών ή άλλων μελών της οικογένειας, όπως αυτά προσδιορίζονται, στο
άρθρο 2. Η άδεια αυτή είναι δυνατό να χορηγείται εφάπαξ ή τμηματικά και αυξάνεται σε οκτώ
(8) εργάσιμες ημέρες, εάν ο δικαιούχος προστατεύει δύο παιδιά και σε δέκα (10) εργάσιμες
ημέρες, εάν προστατεύει περισσότερα από δυο.
Σε περίπτωση που οι δικαιούχοι είναι σύζυγοι, η άδεια αυτή χορηγείται στον καθένα από
αυτούς χωριστά.

Άρθρο 8 - Μειωμένο ωράριο

1. Οι γονείς που εργάζονται με τις προϋποθέσεις της παραγράφου 1 του άρθρου 1 σε
επιχείρηση ή εκμετάλλευση που απασχολεί τουλάχιστον πενήντα (50) άτομα και έχουν παιδιά
με πνευματική, ψυχική ή σωματική αναπηρία μπορούν να ζητήσουν να μειωθεί το ωράριο
εργασίας τους κατά μία ώρα την ημέρα, με ανάλογη περικοπή των αποδοχών τους.
2. Η πνευματική, ψυχική ή σωματική αναπηρία του παιδιού καθώς και ο καταλληλότερος για
τη φροντίδα του παιδιού γονέας ορίζεται με την ιατρική γνωμάτευση, που προβλέπεται από
την παράγραφο 1 του άρθρου 3.

Άρθρο 9 - Άδειες απουσίας

1. Οι εργαζόμενοι, που αναφέρονται στο άρθρο 7, που έχουν παιδιά ηλικίας μέχρι 16 ετών, τα
οποία παρακολουθούν μαθήματα στοιχειώδους ή μέσης εκπαίδευσης δικαιούνται να
απουσιάζουν ορισμένες ώρες ή ολόκληρη την ημέρα από την εργασία τους μέχρι τη
συμπλήρωση τεσσάρων (4) εργάσιμων ημερών κάθε ημερολογιακό έτος, με άδεια του
εργοδότη, για να επισκεφθούν το σχολείο των παιδιών τους, με σκοπό την παρακολούθηση
της σχολικής τους επίδοσης.
2. Η άδεια απουσίας χορηγείται στον έναν από τους δύο γονείς. Αν και οι δύο γονείς
απασχολούνται με τις προϋποθέσεις της παραγράφου 1 αυτού του άρθρου, αποφασίζουν με
κοινή συμφωνία, κάθε φορά, ποιος από τους δύο θα κάνει χρήση αυτού του δικαιώματος και
για πόσο χρονικό διάστημα, που πάντως δεν μπορεί συνολικά και για τους δύο γονείς να
υπερβαίνει τη διάρκεια που ορίζεται στην παρ. 1.

Άρθρο 10 - Δικαίωμα για πλήρη απασχόληση

Οι εργαζόμενοι, που έχουν από την πρόσληψή τους ή μεταγενέστερα συμφωνία, γραπτή ή
προφορική, με τον εργοδότη τους, να απασχολούνται για λόγους οικογενειακών
υποχρεώσεων με μειωμένο ωράριο, έχουν δικαίωμα να αναλάβουν εργασία ή να επανέλθουν,
με αίτηση τους, σε απασχόληση με πλήρες ωράριο, εάν υπάρχει κενή θέση, ανεξάρτητα εάν
εξακολουθούν οι περιστάσεις που τους ανάγκασαν να εργάζονται με μειωμένο ωράριο.

Άρθρο 11 - Προγραμματισμός αδειών

Οι εργοδότες οι οποίοι απασχολούν εργαζόμενους, που προστατεύουν πρόσωπα των
περιπτώσεων α' και β' του άρθρου 2, υποχρεούνται κατά τον προγραμματισμό του χρόνου
χορήγησης των ετήσιων αδειών απουσίας του προσωπικού τους να λαμβάνουν υπόψη τις
ανάγκες των εργαζομένων της κατηγορίας αυτής.

Άρθρο 12 - Βρεφονηπιακοί σταθμοί

1. Βιομηχανικές επιχειρήσεις ή εκμεταλλεύσεις με προσωπικό πάνω από τριακόσια (300)
άτομα υποχρεούνται κατά την ανέγερση των κτιριακών τους εγκαταστάσεων να προβλέπουν
επαρκή και κατάλληλο χώρο για τη στέγαση βρεφοπαιδοκομικού σταθμού, που να καλύπτει
τις ανάγκες των εργαζομένων σε αυτές. Για την καταλληλότητα της περιοχής όπου πρόκειται
να ιδρυθεί βρεφοπαιδοκομικός σταθμός αποφαίνεται με σχετική γνωμάτευση της η αρμόδια
υπηρεσία του Υπουργείου Υγείας και Πρόνοιας.
2. Αμφισβητήσεις για την έκταση της εφαρμογής των διατάξεων της προηγούμενης
παραγράφου επιλύονται με απόφαση του Υπουργού Εργασίας, που εκδίδεται ύστερα από
σύμφωνη γνώμη του Ανώτατου Συμβουλίου Εργασίας, κατόπιν προσφυγής των
ενδιαφερόμενων μερών ή σχετικής αναφοράς του αρμοδίου Επιθεωρητή Εργασίας.

Άρθρο 13 - Χρόνος απουσίας

Ο χρόνος απουσίας των εργαζομένων από την εργασία τους, σύμφωνα με τις διατάξεις των
άρθρων 5,7 και 9, λογίζεται ως χρόνος πραγματικής υπηρεσίας για τον υπολογισμό των
αποδοχών τους, για τη χορήγηση της ετήσιας κανονικής άδειας απουσίας και του επιδόματος
αδείας, καθώς και για τον υπολογισμό της αποζημίωσης σε περίπτωση απόλυσής τους.

Άρθρο 14 - Λύση σχέσης εργασίας

Οι οικογενειακές υποχρεώσεις των εργαζομένων της παρ. 1 του άρθρου 1 δεν αποτελούν
λόγο καταγγελίας της σχέσης εργασίας τους.

Άρθρο 15 - Προστασία μητρότητας

1. Απαγορεύεται και είναι απόλυτα άκυρη η καταγγελία της σχέσης εργασίας εργαζομένης
από τον εργοδότη της, τόσο κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης της, όσο και για το χρονικό
διάστημα ενός έτους μετά τον τοκετό ή κατά την απουσία της για μεγαλύτερο χρόνο, λόγω
ασθένειας που οφείλεται στην κύηση ή τον τοκετό, εκτός εάν υπάρχει σπουδαίος λόγος για
καταγγελία.
Ως σπουδαίος λόγος δεν μπορεί σε καμιά περίπτωση να θεωρηθεί ενδεχομένη μείωση της
απόδοσης της εργασίας της εγκύου που οφείλεται στην εγκυμοσύνη.
2. Ο Νόμος 1302/1982 (ΦΕΚ 133 τ. Α'), ο Νόμος 1414/84 (ΦΕΚ 10 τ.Α΄ ), όπως και κάθε
διάταξη που αναφέρεται στην προστασία της μητρότητας εφαρμόζεται και στους
εργαζόμενους με σχέση έμμισθης εντολής.

Άρθρο 16 - Ευνοϊκότερες ρυθμίσεις

Ρυθμίσεις σχετικές με τα δικαιώματα που παρέχονται στους εργαζόμενους από τις διατάξεις
του κεφαλαίου αυτού, οι οποίες προβλέπονται σε συμφωνίες εργαζομένων και εργοδοτών ή
σε συλλογικές συμβάσεις εργασίας ή διαιτητικές αποφάσεις, υπερισχύουν, εάν είναι
ευνοϊκότερες.

Άρθρο 17 - Διοικητικές κυρώσεις

1. Ο εργοδότης που παραβαίνει τις διατάξεις του κεφαλαίου αυτού τιμωρείται με πρόστιμο
από 10.000 δρχ. έως 100.000 δρχ. Το πρόστιμο επιβάλλεται με αιτιολογημένη πράξη του
αρμόδιου επιθεωρητή εργασίας και εισπράττεται υπέρ της Εργατικής Εστίας, σύμφωνα με τις
διατάξεις του Κ.Ε.Δ.Ε.
2. Ο εργοδότης δικαιούται να προσφύγει, σε πρώτο και δεύτερο βαθμό στα τακτικά διοικητικά
δικαστήρια. 3. Οι παραπάνω διαφορές διέπονται από τον Κώδικα Φορολογικής Δικονομίας,
όπως ισχύει.

Άρθρο 18 - Εξουσιοδοτικές διατάξεις

1. Με προεδρικά διατάγματα, ύστερα από κοινή πρόταση των Υπουργών Οικονομικών,
Εργασίας και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού, οι διατάξεις του Κεφαλαίου αυτού
μπορεί να επεκτείνονται σταδιακά, προσαρμοζόμενες ανάλογα, στο δημόσιο, τους
οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και τα άλλους Ν.Π.Δ.Δ. ή και σε άλλους κλάδους
οικονομικής δραστηριότητας.
2. Με αποφάσεις του Υπουργού Εργασίας, ύστερα από σύμφωνη γνώμη του Ανώτατου
Συμβουλίου Εργασίας, μπορεί:
α) Να αυξάνονται τα χρονικά διαστήματα απουσίας των εργαζομένων με οικογενειακές
υποχρεώσεις, που προβλέπονται στην παράγραφο 1 του άρθρου 5. στο άρθρο 7 και στην
παράγραφο 1 του άρθρου 9, καθώς και το ποσοστό των δικαιούχων της παρ. 1 του άρθρου
5.
β) Να επεκτείνεται η ισχύς των διατάξεων των άρθρων 5, 8 και 12 σε επιχειρήσεις που
απασχολούν λιγότερα άτομα από όσα προβλέπονται στα άρθρα αυτά.
γ) Να καθορίζονται ειδικότερα, να διευρύνονται ή να περιορίζονται τα αποδεικτικά στοιχεία
που προβλέπονται στις διατάξεις αυτού του κεφαλαίου.
3. Με κοινές αποφάσεις των Υπουργών Οικονομικών, Εργασίας και Υγείας και Πρόνοιας
καθορίζονται ο φορέας που θα καλύπτει τις δαπάνες ανέγερσης των κτιριακών
εγκαταστάσεων για τη στέγαση του βρεφοπαιδοκομικού σταθμού, οι δαπάνες λειτουργίας του,
το κτιριολογικό πρόγραμμα και οι τεχνικές προδιαγραφές, καθώς και η οργάνωση του
βρεφοπαιδοκομικού σταθμού.
 
 στη Βιβλιοθήκη μου
  Εκτύπωση
Μοιραστείτε: 
 

Τα σχόλια έχουν κλείσει.